Türk futbolu, Merkez Hakem Kurulu (MHK) odağında gelişen skandallar ve hakemlik sistemine yönelik ağır iddialarla sarsılmaya devam ediyor. Görev yaparken baskı, mobbing, usulsüz sınav veya sahte disiplin cezaları gibi durumlarla karşı karşıya kaldığını belirten hakemlerin hukuki durumları ve atama süreçlerine müdahale eden odakların karşılaşacağı yaptırımlar mercek altına alındı. Spor Hukukçusu Anıl Dinçer, kumpas ve usulsüzlüklerle hakları gasbedilen hakemlerin izlemesi gereken yasal yollardan, müdahalede bulunan kulüpleri bekleyen tarihi cezalara kadar kritik değerlendirmelerde bulundu.
Hakemliğe Göreve İade ve Tazminat Hakları
Sistemdeki baskılar nedeniyle görevini bırakan Ali Tuna gibi isimlerin yeniden sahalara dönüp dönemeyeceği konusuna açıklık getiren Anıl Dinçer, adli veya idari olarak uğradıkları haksızlıkları kumpas, sahtecilik ve mobbing gibi kesinleşmiş kararlarla kanıtlayan hakemlerin hukuken göreve iade hakkı bulunduğunu belirtti. Ancak göreve dönüş için bazı temel kriterlerin yerine getirilmesi gerekiyor. Hakemlerin TFF veya mahkemelerce iptal kararı almasının ardından atletik testleri başarıyla geçmesi, güncel sağlık raporu alması ve yaş haddine takılmaması şart koşuluyor.
Öte yandan, yaş veya sağlık gibi sebeplerle sahalara dönemeyen ya da hukuka aykırı şekilde klasman yükselmesi engellenen hakemler için de maddi ve manevi tazminat yolu açık. Dinçer, liyakatsiz işlemler nedeniyle mağdur edilen hakemlerin, görev alabilselerdi kazanacakları maç başı ücretler ile yan gelirleri hesaplatarak "mahrum kalınan kazanç" kapsamında TFF Tahkim Kurulu ve adli yargı nezdinde talep edebileceklerini ifade etti.
Yöneticilere Hapis Cezası ve Futboldan Men Gündemde
MHK’nin bağımsızlığına ve hakem atama mekanizmalarına dışarıdan müdahale edilmesinin hem sportif bir disiplin suçu hem de adli bir ihlal olduğunu vurgulayan Dinçer, TFF Futbol Disiplin Talimatı uyarınca kurulları baskı altına almaya çalışan kulüp idarecileri veya sporculara çok ağır hak mahrumiyeti ile katlanarak artan para cezaları uygulanacağını bildirdi. İhlalin süreklilik arz etmesi veya boyutunun derin olması durumunda ise ilgili kişilerin futboldan tamamen men edilmesi söz konusu olabilecek.
İşin adli boyutuna da dikkat çeken uzman isim, 6222 sayılı Kanun kapsamında hakem atamalarına etki etmeye çalışmanın müsabaka sonucunu etkilemeye teşebbüs sayılacağını; bu durumun "kamu görevlisi statüsündeki hakeme baskı, tehdit ve sporda dürüstlüğü ihlal" suçlamalarıyla adli yargıda hapis cezası istemine dönüşebileceğini vurguladı.
Kulüplere Küme Düşme ve Şampiyonluk Unvanının Alınması Faturası
Hakem atamalarında sistematik bir manipülasyon tespit edilmesi halinde geriye dönük oynanmış maçların skorlarının değişmeyeceğini belirten Dinçer, buna karşın kulüpleri bekleyen yaptırımların son derece ağır olacağını kaydetti. Hakem atamalarını manipüle ederek haksız avantaj sağlayan kulüpler hakkında küme düşürme, puan silme ve kazanılan şampiyonluk unvanlarının geri alınması gibi emsalsiz yaptırımların uygulanabileceğini aktardı.