Dağıstan Cumhuriyeti, son dönemde konumu ve demografik yapısıyla merak edilen bölgeler arasında yer alıyor. Kuzey Kafkasya’da bulunan bu özerk yapı, Rusya Federasyonu’na bağlı olmasıyla dikkat çekiyor. Hazar Denizi kıyısındaki stratejik konumu, tarih boyunca bölgeyi önemli kıldı. Peki Dağıstan tam olarak nerede, hangi ülkeye bağlı ve özellikleri neler?
Dağıstan Cumhuriyeti nerede ve hangi ülkede yer alıyor?
Dağıstan Cumhuriyeti, Kuzey Kafkasya bölgesinde, Hazar Denizi kıyısında yer alıyor. Coğrafi olarak Büyük Kafkas Dağları’nın kuzeyinde konumlanan bölge, Rusya Federasyonu’nun en güney noktalarından biri olarak biliniyor.
Dağıstan, idari açıdan Rusya’ya bağlı özerk bir cumhuriyet statüsünde bulunuyor ve Kuzey Kafkasya Federal Bölgesi içerisinde yer alıyor.
Dağıstan nereye bağlı ve yönetim yapısı nasıl?
Bölge, Rusya Federasyonu’na bağlı özerk cumhuriyet statüsündedir. Kendi yerel yönetim organlarına sahip olsa da federal yapı içerisinde Moskova’ya bağlıdır.
1921 yılında Terek Oblastı ile birleştirilerek kurulan Dağıstan Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti, bugünkü sınırların temelini oluşturdu. Sovyetler Birliği’nin dağılmasının ardından ise Rusya Federasyonu içinde özerk cumhuriyet statüsünü sürdürdü.
Dağıstan’ın başkenti neresi ve büyük şehirleri hangileri?
Dağıstan’ın başkenti ve en büyük şehri Mahaçkale’dir. Hazar Denizi kıyısında bulunan Mahaçkale, aynı zamanda bölgenin siyasi, ekonomik ve kültürel merkezidir.
Diğer önemli şehirler ise şunlardır:
Derbent
Kizlyar
İzberbaş
Kaspiysk
Buynaksk
Özellikle Derbent, tarihi yapılarıyla Kafkasya’nın en eski yerleşimlerinden biri olarak öne çıkar.
Dağıstan’ın sınır komşuları kimler?
Dağıstan, hem uluslararası hem de Rusya içi sınır komşularına sahiptir.
Güney ve Güneybatı:
Azerbaycan
Gürcistan
Batı ve Kuzey:
Çeçenistan
Kalmukya
Kuzeybatı:
Stavropol Krayı
Bu konum, Dağıstan’ı Kafkasya’da jeopolitik açıdan önemli bir noktaya taşımaktadır.
Dağıstan’ın yüzölçümü ve nüfusu kaç?
Dağıstan Cumhuriyeti’nin yüzölçümü yaklaşık 50.300 kilometrekaredir. Nüfusu ise yaklaşık 3,1 milyon civarındadır.
Bölge, Rusya’nın en heterojen yapılarından birine sahiptir. 30’dan fazla etnik grubun yaşadığı Dağıstan’da kültürel çeşitlilik oldukça yüksektir.
Dağıstan’da hangi diller konuşuluyor?
Dağıstan, linguistik çeşitlilik bakımından Rusya’nın en zengin bölgelerinden biridir.
Bölgede:
Kuzey Kafkasya dilleri
Türkî diller
Rusça
konuşulmaktadır. Rusça, farklı etnik gruplar arasında ortak iletişim dili olarak kullanılmaktadır.
Dağıstan ismi ne anlama geliyor?
“Dağıstan” kelimesi, Türkçe “dağ” sözcüğü ile Farsça “yer” veya “diyar” anlamına gelen “-stan” ekinin birleşiminden oluşur. Kelime anlamı olarak “Dağlar Ülkesi” anlamına gelir.
Tarih boyunca bölgenin bazı kesimleri Lezgistan, Avarya ve Tarkov gibi farklı isimlerle de anılmıştır. 1860 ile 1920 yılları arasında ise Dağıstan adı, günümüzdeki bölgenin güneydoğu kesimini kapsayan Dağıstan Oblastı için kullanılmıştır.
Dağıstan’ın tarihi geçmişi nedir?
Dağıstan’ın bugünkü idari yapısı 1921 yılında şekillendi. Sovyet döneminde özerk cumhuriyet statüsü kazanan bölge, Sovyetler Birliği sonrası Rusya Federasyonu içinde konumunu korudu.
Kafkasya’nın tarihsel geçiş noktalarından biri olan Dağıstan, farklı kültürlerin ve toplulukların bir arada yaşadığı çok katmanlı bir yapıya sahiptir. Coğrafi konumu nedeniyle tarih boyunca siyasi ve askeri açıdan stratejik bir bölge olarak kabul edilmiştir.
Dağıstan Cumhuriyeti, hem coğrafi konumu hem de etnik çeşitliliğiyle Rusya Federasyonu içinde özel bir yere sahiptir. Hazar Denizi kıyısındaki stratejik noktası, zengin kültürel yapısı ve çok dilli nüfusuyla Kuzey Kafkasya’nın en dikkat çekici bölgelerinden biri olmaya devam ediyor.
