Türkiye genelinde restoran ve lokanta işletmecileri, yemek kartı sistemindeki yüksek komisyon oranları ve uzun ödeme vadeleri nedeniyle zor günler geçiriyor. Kurumsal firmalar için vazgeçilmez hale gelen Setcard ve Multinet gibi yemek kartı şirketlerinin uyguladığı kesintiler, esnafı “kullanmaya devam etmek” ile “tamamen kaldırmak” arasında bırakıyor.
Sektör temsilcileri, özellikle nakit akışında yaşanan sıkıntının işletmeler üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu belirtiyor.
Yemek Kartı Komisyon Oranları Yüzde Kaça Kadar Çıkıyor?
Restoran sahibi Savaş Öztürk, sistemdeki kesintilerin yüzde 10’un üzerinde başladığını ve KDV ile birlikte toplam yükün yüzde 20’lere ulaştığını söyledi. Öztürk, “Müşteriden ödemeyi alıyoruz ama paramıza kavuşmamız 30 günü buluyor. Erken ödeme talep ettiğimizde komisyon oranı daha da artıyor. Nakit akışını sağlamak için yüksek kesintiyi kabul ediyoruz, ancak bu kez kârımızdan oluyoruz” dedi.
Bazı işletmeciler ise erken tahsilat seçeneklerinde komisyon oranlarının daha da yükseldiğini dile getiriyor.
Uzun Ödeme Vadeleri Esnafı Nasıl Etkiliyor?
Yemek kartı firmalarının uyguladığı yaklaşık 30 günlük ödeme vadeleri, özellikle küçük ve orta ölçekli işletmeleri zorluyor. Kira, elektrik, su ve personel maaşlarını düzenli ödemek zorunda olan esnaf, tahsilatın gecikmesi nedeniyle finansal baskı altında kalıyor.
Nakit akışındaki bu gecikme, işletmelerin mali dengesini doğrudan etkiliyor. Bu nedenle bazı işletmeler, sistemden tamamen çıkmayı tercih ediyor.
“Emekçinin Sırtından Para Kazanılıyor” Tepkisi
İşletmeci Fikret Gül ise yüksek komisyon oranlarına tepki göstererek, bazı firmaların yüzde 10’dan yüzde 40’a varan kesintiler uyguladığını iddia etti. Gül, “Sabah erkenden kalkıp emek veriyoruz. Ancak hiçbir üretim yapmayan firmalar ciddi oranlarda komisyon alıyor. Bu sistem emekçinin sırtından para kazanma düzenine dönüştü” ifadelerini kullandı.
Gül, bu gerekçeyle şubelerinde yemek kartı kullanımını sonlandırdığını belirtti.
Yemek Kartı Sisteminde Düzenleme Beklentisi Var mı?
Gıda sektöründe faaliyet gösteren çok sayıda işletme, komisyon oranlarının makul seviyelere çekilmesini ve ödeme vadelerinin kısaltılmasını talep ediyor. Esnaf, yetkililerden yemek kartı sistemine yönelik adil ve sürdürülebilir bir düzenleme yapılmasını istiyor.
Restoran işletmecileri, yemek kartı uygulamasının hem çalışanlar hem de işverenler için önemli bir avantaj sunduğunu kabul ederken, mevcut komisyon yapısının küçük işletmeler için sürdürülebilir olmadığını savunuyor.
Yemek kartı komisyon oranları ve ödeme vadeleri konusundaki tartışmaların önümüzdeki dönemde daha da gündeme gelmesi bekleniyor.
