Ödüllü hidrojen

Hidrojen eko sisteminin en heyecan verici gelişmelerinden biri Mart ayında, İngiltere’de yaşandı. Sanayi devriminin ortaya çıktığı bölgede, Birmingham’da yapılan ödül gecesi ve konferans, Türkiye için de müthiş bir vizyon örneği sunuyordu.

Bu son derece değerli incelenme ve gözlem olanağını sunan Birleşik Krallık Büyükelçiliği’ne bir kez daha teşekkür etmek isterim. Şimdi hiç yorum yapmadan, kimler, ne sebeple ödül almış listeye bakalım, dersler kendiliğinden ortaya çıkacaktır.

Hydrogen UK 2026 Ödülleri:

2026’da 10 ödül verildi. Kategoriler; kişi, genç liderlik, toplumsal etki, düşünce liderliği, inovasyon, ulaşım, altyapı, endüstriyel uygulama, finans-yatırım ve şirket performansı başlıklarını kapsıyordu.

Yılın Hidrojen Kişisi: Andrew Cunningham (GeoPura). GeoPura’nın hidrojene dayalı taşınabilir güç çözümleri geliştirmesi, King’s Award for Innovation alması ve Lower Thames Crossing için Britanya’daki en büyük yeşil hidrojen tedarik anlaşmalarından birini üstlenmesi ile Cunningham, sektörde “kişisel liderlik” kategorisinde öne çıktı.

Gelecek Hidrojen Kişisi: Graham Dixon (Lhyfe). Dixon, Lhyfe’ın UK ve İrlanda proje geliştirme yöneticisi olarak Kemsley’de 80 MW yeşil hidrojen tesisi geliştirmesi, yani genç liderlik ile somut proje teslimini birleştirdi.

Community Engagement: Inspection & Consultancy Services (IACS). Hydrogen UK bunu resmen topluluk etkileşimi kategorisi kazananı olarak açıkladı. Kategori, yerel topluluklara hidrojen çözümleriyle fayda sağlayan proje ve şirketleri ödüllendiriyor.

En İyi Düşünce Liderliği : HyDex (Energy Research Accelerator - ERA). HyDEX, Midlands bölgesinde üniversiteler, sanayi ve kamu aktörlerini bir araya getirerek hidrojen ekonomisini hızlandıran bir bilgi-değişim ve kapasite geliştirme programı.

Inovasyon Projesi: HiiROC. HiiROC’un öne çıkan tarafı, thermal plasma electrolysis / methane pyrolysis temelli süreçle hidrojen üretirken doğrudan CO₂ oluşumunu önleyen yaklaşımı. Ayrıca biyometandan karbon-negatif hidrojen ve Brigg’de hidrojen-to-power denemeleri gibi saha uygulamaları var.

Ulaşımda Hidrojen: Extreme H. Bu kategori, ulaşım sektörüne ticari veya teknik katkı sağlayan girişimleri hedefliyor. Ödül, hidrojen mobilitesini vizyon seviyesinden yüksek performanslı yarış gerçekliğine taşıması nedeniyle verildi; ilk FIA Extreme H World Cup 2025’te düzenlendi. Başka deyişle, “hidrojenli ulaşım olur mu?” sorusunu pistte test eden taraf oldu.

Altyapı Projesi: LTS Futures – SGN. 29.9 milyon Sterling bütçeli proje, Birleşik Krallık’ın yerel yüksek basınçlı gaz iletim şebekesinin hidrojene uygunluğunu sınadı. 30 km’lik temsilî boru hattı hidrojen taşımaya uyarlanarak test edildi.

Sanayi Uygulaması: Heidelberg Materials. Birleşik Krallık’ta hidrojenle endüstriyel ölçekte asfalt üretimini ilk kez denedi, bunun Scope 1 emisyonlarında yüzde 76, üretilen asfaltın toplam karbon ayak izinde ise yüzde 23 düşüş sağladığını açıkladı.

Finans ve Yatırım: Close Brothers Asset Finance. Şirket 2025’te hidrojen projeleri ve ekipmanları için finansman teklifini genişlettiğini, elektrolizör, kompresör ve MEGC gibi varlıklara asset finance ve project finance sunuyor.

Company of the Year – The CEO Award: Hynamics. Hynamics UK’nin kendi açıklamasında ödül, ekibin projeleri “concept’ten reality’ye” taşıyan çalışmasının takdiri olarak çerçevelendi. Fawley Green Hydrogen projesi için 120 MW’a kadar yeşil hidrojen, yılda 100 bin ton CO₂ tasarrufu ve yerel sanayiye arz hedefi kamuya açık şekilde duyurulmuş durumda.

BİRLEŞİK KRALLIKTAN AB’YE

Hydrogen UK CEO’su Clare Jackson sektörün projelerinin, iş modellerinin ve yatırımcılarının hazır olduğunu; ancak hükümetin geciken hidrojen stratejisi güncellemesini yayımlamaması nedeniyle, sektörün ivme kaybetme riski bulunduğunu söylüyor. İddia kuvvetli;

20 milyar Sterling civarında özel yatırım net politika sinyali bekliyor.

İngiltere Enerji Bakanı Michael Shanks’in yanıtı da dikkat çekici: hidrojeni daha temiz ve daha güvenli enerji sisteminin “merkez sütunlarından biri” olarak görüyor. Strateji yakında açıklanacak ve öncelikleri netleştirecek. Sanayiyle iş birliğini derinleştireceğini ve hidrojenin Birleşik Krallık ekonomisindeki rolünü açıklığa kavuşturacak.

Genel olarak üç öncelik konuşuluyor:

Politika netliği

Sanayi uygulamaları

Teknoloji ticarileşmesi

“Hidrojen İngiltere’de artık fikir olmaktan çıkıp teslimat aşamasına geçebilecek mi?” sorusuna yanıt aranıyor.

Bizim, bu yüksek temiz elektrik ve yeşil hidrojen potansiyelimizi ortaya koyabilmek için alacağımız dersler çok açık. Hızla mevzuatımızı tamamlayıp hidrojene özel bir otorite ile süreci hızlandırabiliriz. Uluslararası iş birliği için Alman Enerji Ajansı DENA ile olduğu gibi çok farklı çalışmalar yürütülüyor. ETKB, Yeşil Hidrojen Özel Üretim Bölgelerini oluşturup ilan edebilir. Aslolan kamunun kararlılığını ortaya koyması. Türkiye Yüzyılı vizyonu içinde yeşil hidrojen önemli bir öykünün sözcüsüdür. COP31 çok geniş bir perspektif ile yaklaşıyor. Yeşil hidrojen ve temiz enerji, her daim güçlü başlıklar olacaktır.

***

“BİZİM ÇOCUKLAR” GURURU

Tarih 29 Şubat 2012. A Milli Futbol takımımız, Abdullah Avcı yönetiminde ilk maçına çıkmaya hazırlanıyordu. İstanbul’da 3-0 kaybedilen Hırvatistan maçının rövanşı, Zagrep’te 0-0 bitince Euro 2012’ye gidememiştik. Guus Hiddink, 15,5 ay sonra gönderildiğinde, sonuçlardan ziyade, oyunuyla tatmin etmeyen bir takımımız vardı. Abdullah Avcı, potansiyeli yüksek ama başarısız sonuçlarla gelen bir süreci devralmıştı. Milli takım soğuktu. Tribünler ya boş ya da sadece tepkiliydi. Oysa, formayı giyen isimler, yüzler değişse de bunlar bizim çocuklardı. Milli takım, bizim çocuklarımızı kucakladığımız yer olmalıydı. O maçın yayıncı kuruluşu ATV’de ve kardeş kanalı A Haber’de, milli maç tanıtımları, ‘Bizim Çocuklar’ sahaya çıkıyor… sözleriyle başlıyordu. O günlerin TFF Pazarlama Direktörü, ‘bizim ekip sizin sloganı çok beğendi. Kullanmak istiyoruz. Çalışacağız üzerine. Sakıncası var mı’ diye sorduğunda dünyalar benim olmuştu. Kimilerinin tartıştığı sloganım, kabul görmüştü. Şimdi her milli maçta, TV’de ya da sosyal medyada, bu sloganı, hatta TFF’nin resmi SM hesaplarında gördükçe gururlanırım. Tam da yeri gelmişken; tebrikler Bizim Çocuklar, play-off’ta başarılar dilerim. İsim tartışmalarında boğulmadan, Montella ve ekibine destek zamanı…

Yolumuz Dünya Kupası olsun…

***

GÜLE GÜLE GÜLÜM!

TMOK (Türkiye Milli Olimpiyat Komitesi) Başkanı Ahmet Gülüm, bulunduğu konumda, ilk gün itibari ile hep tartışıldı. Başlık, sosyal medya haberlerinden kampanyalara dönüştü. Önümüzdeki hafta sonu yeniden seçim var. Gülüm yönetimi, görevi Prof.Dr. Veli Ozan Çakır ekibine devredecek gibi görünüyor. Prof.Çakır’ın ekibi güçlü ve kapsayıcı. Gülüm dönemi, daha birkaç hafta önce mali genel kurulda ibra edilmişti. Şimdi, çok da ses çıkarmadan görev devir teslimi gerçekleşecek gibi görünüyor. En üstten en alta, ciddi bir değişim süreci gelebilir. Değişim, adeta kendini “vazgeçilmez” ilan eden isimler için de geçerli olmalı. Hizmet etmek değerlidir Ancak kurumları kişilere hizmet eden anlayış da sürgit var olamaz. TMOK’ta da kaçınılmaz değişim, güzel günler ve elbette İstanbul’a olimpiyat getirir umarım. Kurumlar, kurumsal yapılarını kişilere teslim edemez.

Tüm kademeleri, yönetimi ve kurulları ile yeni, temiz ve güçlü bir TMOK, ülke menfaatine olacaktır.